4 . برائت از عيب ؛ به معناى سلب تعهّد از خود در برابر عيوب كالاى مورد معامله . مستحب است فروشنده هنگام فروش كالاى معيوب از عيبهاى آن - اعم از آشكار و پنهان - با ذكر تفصيلى آنها تبرّى جويد ، نتيجهء آن سقوط حقّ خيار فسخ معامله يا حقّ گرفتن ارش ( - - ) ارش ) براى خريدار است . ذكر اجمالى عيبها نيز ( به اينكه فروشنده بگويد : از تمامى عيوب اين كالا تبرّى مىجويم ) در سقوط حقّ ياد شده كافى است . برخى ، در عيب پنهان ، ذكر تفصيلى آن را - در فرض علم فروشنده به آن - واجب دانسته و ذكر اجمالى را براى حصول برائت و سقوط حقّ خيار مشترى كافى ندانسته‌اند . « 1 » اگر فروشنده ادّعا كند هنگام معامله از عيوب مبيع برائت جسته است و خريدار انكار نمايد ، در صورت نداشتن بيّنه ( - - ) بيّنه ) سخن مشترى با قسم پذيرفته مىشود . « 2 » 5 . برائت از ضمان ؛ به معناى سلب ضمان از خود در برابر آسيبهاى احتمالى كه از ناحيهء شخص بر ديگرى وارد مىگردد . برائت پزشك از ضمان هنگام اقدام به درمان بيمار « 3 » و نيز - بنابر تصريح برخى - برائت از ضمان در ورزشهايى مانند بوكس ، موجب سقوط ضمان است . « 4 » 6 . قسم خوردن به برائت از خداوند يا رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و يا امامان عليهم السّلام ؛ به معناى خروج از حول و قوّهء الهى يا از ولايت و اطاعت حجّتهاى او . سوگند يادكردن به برائت از خدا ، پيامبر صلّى اللّه عليه و آله يا يكى از امامان عليهم السّلام جايز نيست و قسم منعقد نمىشود و بنابر مشهور موجب ثبوت كفّاره نيست . « 5 » 7 . برائت از دشمنان خدا و اولياى او ؛ به معناى بيزارى قلبى از آنان و عمل به مقتضاى آن در رفتار و گفتار ، همچون دورى گزيدن از آنان و لعن و نفرين بر ايشان ، كه در اصطلاح از آن به تبرّى ( مقابل تولّى ) تعبير مىشود ( - - ) تبّرى ) . 8 . برائت از ارث ؛ به معناى اسقاط سهم خود از ارث و برائت از جريره ؛ به معناى سلب تعهّد و مسئوليت در برابر جنايت . برائت پدر از جريرهء فرزند ( - - ) ولاء ) و از سهم خود نسبت به ارثيهء ( تركه ) او موجب محروميت پدر از ارث فرزند نمىشود . « 6 »

--> ( 1 ) . جواهر الكلام 23 / 245 - 247 ( 2 ) . جامع المقاصد 4 / 354 ( 3 ) . جواهر الكلام 43 / 46 - 47 ( 4 ) . توضيح المسائل ( اراكى ) / 572 ( 5 ) . التنقيح ( الطهارة ) 4 / 260 - 265 ( 6 ) . مستند الشيعة 19 / 451